Loading...
ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΕΙΣΠρωτοσέλιδο

Δημήτρης Γαβαλάς: Άρπαγες και Αρπαζόμενοι

Το βασικό γεγονός που, από την αρχή της ζωής της ανθρωπότητας, μας έχει δέσει με την κάθε είδους κρίση, τους ανταγωνισμούς και τους πολέμους, είναι ο διχασμός σε υποκείμενο και αντικείμενο, σε εγώ και μη-εγώ, σε εγώ και οι άλλοι, και κατά συνέπεια σε δικό μου και δικό σου. Αυτός ο πρωταρχικός διχασμός συνεπάγεται την ύπαρξη του ‘άρπαγα’ από τη μια και του ‘αρπαζόμενου’ από την άλλη.

 

Ο άρπαγας, η αρπαγή και το αντικείμενο της αρπαγής -το αρπαζόμενο- είναι ένα σύστημα που προέρχεται από την πρωτόγονη αντίληψη του δυισμού ανάμεσα στο υποκείμενο/ εγώ και στον κόσμο. Το εγώ, η προσωπικότητά του, η ύπαρξή του, η ζωή του, είναι ουσιαστικά μια φαντασίωση, είναι κενά περιεχομένου, ανυπόστατα, γι’ αυτό το εγώ γνωρίζει καλά ότι είναι ένας κόμπος μες στην πραγματικότητα, γνωρίζει τη μικρότητα, τη γυμνότητα, τη μοναξιά του και αντισταθμιστικά προσπαθεί να αποδείξει ότι υπάρχει, δρα συνεχώς γιατί μονάχα μέσα από τη δράση υπάρχει, είναι γεμάτο αλαζονεία, προσπαθεί να διευρυνθεί, να πλουτίσει μέσα από την αρπαγή του άλλου.

 

Αυτή η δράση του τροφοδοτείται συνέχεια από την έμφυτη ανασφάλειά του, εκφράζεται από την προσκόλληση στα αντικείμενα και οδηγεί στην αρπαγή τους. Τότε το αντικείμενο ασκεί τη δικιά του γοητεία στο εγώ δίνοντάς του την ψευδαίσθηση της αιώνιας μεταξύ τους σχέσης και ισχύος. Όταν το αντικείμενο δεν είναι μόνο κάποιο πράγμα αλλά άνθρωπος, τότε η σχέση τους μεταβάλλεται σε αλληλοσπαραγμό του άρπαγα και του αρπαζόμενου ή σε πόλεμο για τη διεκδίκηση του ίδιου αντικειμένου. Όταν τελειώσει αυτός ο γύρος ξεκινάει καινούριος με νέο αντικείμενο και έτσι συνεχίζεται ατελείωτα αυτή η διαδικασία και ο διχασμός που οδηγεί στην αρπαγή.

 

Όλα αυτά συνδέονται άμεσα με τη συνειδητότητα. Η ταύτιση του ατόμου με το αντικείμενο δείχνει ότι αυτό βρίσκεται σε κατάσταση ασυνειδητότητας. Αν η ατομικότητα δεν γίνει συνειδητή, τότε δεν υπάρχει άτομο ψυχολογικά, απλώς υπάρχει μια συλλογική ψυχολογία. Σε αυτή την περίπτωση, η μη συνειδητή ατομικότητα ταυτίζεται με το αντικείμενο, δηλαδή προβάλλεται σε αυτό. Έτσι το αντικείμενο αποκτά πολύ μεγάλη αξία και συνιστά πανίσχυρο προσδιοριστικό παράγοντα.

Ο καπιταλισμός είναι σήμερα ανίκητος γιατί στηρίζεται στο ανθρώπινο εγώ και στη ροπή του για αρπαγή. Ο καταναλωτισμός των τελευταίων ετών είναι μια κρυμμένη αρπαγή, η οποία είναι τόσο δυνατή ως ροπή ώστε οδηγεί στον παραλογισμό του δανεισμού και της απληστίας.

 

Σήμερα η αρπαγή έχει γίνει κανόνας: όποιος μπορεί αρπάζει ό,τι μπορεί. Τα πάντα λεηλατούνται από τους κάθε είδους ισχυρούς. Αν υπήρχαν πραγματικοί ηγέτες που δεν εξαρτιόνταν από τους άρπαγες, ίσως υπήρχε λύση, αλλά όταν οι ‘ηγέτες’ εξαρτώνται πλήρως από τους ισχυρούς, τότε δεν υπάρχει άμεση λύση, εκτός αν οι αρπαζόμενοι ξυπνήσουν κάποια στιγμή και αποφασίσουν να πάψουν να είναι τα θύματα. Μακροπρόθεσμα όμως μπορεί η ουσιαστική παιδεία αφενός και η κατάργηση των διαφόρων τεχνασμάτων (τόκος, ελεύθερες αγορές, τράπεζες κτλ.) αφετέρου να ισορροπήσουν την κατάσταση, αρκεί να το θέλουν οι συνειδητοποιημένες κοινωνίες και οι συντεταγμένες πολιτείες –αυτά όμως είναι δύσκολα πράγματα και απαιτούν χρόνο.

 

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *

Αυτός ο ιστότοπος χρησιμοποιεί το Akismet για να μειώσει τα ανεπιθύμητα σχόλια. Μάθετε πώς υφίστανται επεξεργασία τα δεδομένα των σχολίων σας.