Loading...

Κατηγορία: Μητρική γλώσσα

Γεωργία Παπαδάκη: Παιδεία    

     Αυτή η ιδιαίτερης εννοιολογικής βαρύτητας λέξη σχηματίζεται από το ρήμα παιδεύω, που είναι παράγωγο του ουσιαστικού παῖς-δός, και είχε την έννοια του ανατρέφω και διδάσκω, εκπαιδεύω, αργότερα προσέλαβε και [ … ]

Γεωργία Παπαδάκη : ΑΕΡΣΙΝΟΟΣ  ‒  ΑΝΘΟΣΜΙΑΣ

      Οι δύο παραπάνω ωραίες, εύηχες λέξεις απαντούν στα αρχαία κείμενα να συνοδεύουν το ουσιαστικό οἶνος, όπως και το επίθετο νεκταροσταγής, στο οποίο αναφερθήκαμε στο κείμενό μας της 10ης Απριλίου 2019. [ … ]

Γεωργία Παπαδάκη : Δίνω λαβή

      Την έκφραση αυτή του καθημερινού μας λόγου που σημαίνει δίνω σε κάποιον την αφορμή, την ευκαιρία να πει ή να κάνει κάτι, την έχουμε κληρονομήσει από τους αρχαίους χρόνους. [ … ]

Γεωργία Παπαδάκη : Ύφαλος  ‒  Σχοινί

      Δύο ενδιαφέρουσες για την προέλευσή τους ελληνικές λέξεις  ‒ η πρώτη έχει μείνει αμετάβλητη στο διάβα των αιώνων, η άλλη διαφοροποιείται ως προς την κατάληξη ‒ τις οποίες θα [ … ]

Γεωργία Παπαδάκη, Μητρική γλώσσα: Πυρσοχαίτης 

    Αυτή η ωραία σύνθετη λέξη της αρχαίας ελληνικής γλώσσας με την παραστατική ποιητικότητά της απαντά σε έναν στίχο του ποιητή Βακχυλίδη. ΄Εχει σχηματιστεί από το επίθετο πυρσ(ρ)ός –ή –όν, [ … ]

Γεωργία Παπαδάκη: ΧΡΙΣΤΟΥΓΕΝΝΑ  Μέρος Β΄ (Φυτολογική προσέγγιση της εορτής) ΓΚΙ (Υ) – ΟΥ κ. ά.

        Με γκι(υ) και ου στολίζουμε αυτές τις εορταστικές ημέρες τα σπίτια μας, έθιμο που μεταφέρθηκε στην πατρίδα μας από τη Δύση.        Ποια όμως είναι αυτά τα [ … ]

Γεωργία  Παπαδάκη: Χριστούγεννα. Μια ιστορική και λεξιλογική προσέγγιση της μεγάλης γιορτής της Χριστιανοσύνης

     Στις 25 Δεκεμβρίου γιορτάζουμε τα Χριστούγεννα. Όμως δεν πρέπει να είναι  αυτή η γενέθλια ημέρα του Χριστού, καθώς οι διάφορες πρωτοχριστιανικές εκκλησίες τη γιόρταζαν σε διαφορετικές ημερομηνίες ( 25 [ … ]

Γεωργία  Παπαδάκη – Μητρική γλώσσα:                       ΧΑΙΡΕΤΕ  ‒  ΓΕΙΑ

       Στην καθημερινή μας ζωή έχουμε τις παραπάνω λέξεις ως καθιερωμένο τρόπο χαιρετισμού ή αποχαιρετισμού, όπως συνέβαινε και στην αρχαιότητα‒  εμείς χρησιμοποιούμε επίσης και τον σύνθετο, με δύο λέξεις, χαιρετισμό [ … ]

Γεωργία  Παπαδάκη: Ελευθερία

    Μία βαθύτατα ελληνική λέξη και έννοια είναι η ἐλευθερία. Παράγεται από το επίθετο ἐλεύθερος, το οποίο ανάγεται σε ινδοευρωπαϊκή ρίζα (e)leudh– (=αυξάνω) και απαντά ήδη στη Γραμμική Β΄ των [ … ]

Γεωργία Παπαδάκη: Νυστακτής  

       Άλλη μία ποιητική λέξη ανασύρουμε από το παρελθόν, το νυστακτής, που   προσδιορίζει το ουσιαστικό ὕπνος. Παράγεται από το ρήμα νυστάζω, παράγωγο αυτό, κατά μία άποψη, του νευστάζω (← νεύω [ … ]

Γεωργία Παπαδάκη: Άγω και φέρω – Σέρνω / τραβώ (κάποιον) από τη μύτη

      Αυτές οι δύο εκφράσεις του καθημερινού μας λόγου έχουν φθάσει ώς τις μέρες μας από τους αρχαίους χρόνους.       Και πρώτα η φράση ἄγω καὶ φέρω (ἄγομαι καὶφέρομαι στην [ … ]

ΓΕΩΡΓΙΑ ΠΑΠΑΔΑΚΗ, Μητρική Γλώσσα: ΑΓΑΛΜΑ ‒ ΦΑΡΜΑΚΟ  

      Τις δύο αυτές λέξεις της αρχαίας ελληνικής που τις χρησιμοποιούμε αμετάβλητες, χωρίς καμιά διαφοροποίηση στον τύπο τους, επιλέξαμε να τις δούμε εδώ σε δύο αποσπάσματα από τον πλατωνικό διάλογο [ … ]