Σε ανοιχτό ψαλίδι καβαλικεύει ο διάβολος. Έτσι πιστεύει ο λαός. Αυτό πρέπει να αποφεύγεται. Είναι κακός οιωνός που προκαλεί τα δαιμόνια.
Οι δεισιδαιμονίες και οι προλήψεις συχνά κρύβουν μια βαθύτερη αλήθεια. Στη συγκεκριμένη περίπτωση είναι ο κίνδυνος να τραυματιστεί κανείς ακουσίως. Τη δυνητική ενέργεια που διαθέτει το όργανο για το κόψιμο, δεν την αφήνεις σε συνεχή ετοιμότητα, αν δεν υπάρχει ανάγκη· όπως δεν έχεις την ηλεκτρική σκούπα συνεχώς στην πρίζα. Όπως δεν φοράς τα γάντια του box όλη μέρα ή δεν έχεις την ομπρέλα ανοιχτή συνέχεια, μήπως βρέξει. Τα εργαλεία πρέπει να είναι έτοιμα για δράση, μόνο όταν χρειάζεται.
Η μεταφορική χρήση και προσομοίωση του ψαλιδιού για τις αβυσσαλέες διαφορές στην κατανομή του πλούτου στην υφήλιο, για το τεράστιο άνοιγμα στην οικονομική κατάσταση των παγκόσμιων πληθυσμών μεταξύ έσχατης φτώχειας και αμύθητου πλούτου, είναι διαδομένη ως εικόνα εδώ και πολλές δεκαετίες, όπως και οι φιλότιμες προσπάθειες διεθνών οργανισμών να βελτιώσουν αυτή την κατάσταση και να προειδοποιήσουν για τις απρόβλεπτες συνέπειές της. Αυτές οι προσπάθειες έχουν αποδειχτεί αναποτελεσματικές· αντί να βελτιωθούν τα πράγματα, έχουν χειροτερέψει πολύ, ειδικά στο σκέλος του πλούτου, που συγκεντρώνεται πλέον σε πολύ λίγα χέρια και ειδικά τις τελευταίες δεκαετίες. Οι πλουτοκρατικές ιδέες και οι πρακτικές των μεγάλων διεθνών εταιρειών, οι οποίες είναι αυτοκρατορίες ολόκληρες, που εν μέρει ελέγχουν και διαβρώνουν και κρατικούς θεσμούς, έχουν εξαπλωθεί σε τέτοιο βαθμό, που οι καθαρά κεφαλαιοκρατικές στρατηγικές έχουν πάρει σχεδόν μεταφυσικές διαστάσεις· το χρήμα ως θρήσκευμα και η οικονομολογική ορθολογικότητα ως υπέρτατη αξία και απώτερος στόχος. Αυτό το άνοιγμα που ευρύνεται συνεχώς, φαίνεται πλέον μη αναστρέψιμο.
Οι πλούσιοι γίνονται όλο πιο πλούσιοι, και οι φτωχοί όλο πιο φτωχοί. Σε αυτό το άνοιγμα των σκελών του ψαλιδιού επιταχυντικό ρόλο έχουν παίξει και οι διάφορες μορφές εφαρμογής της τεχνολογίας, οι οποίες γίνονται με τρόπο απερίσκεπτο, κοντόφθαλμο και μακριά από κάθε ηθική και κάθε δίκαιο, και είναι ένας μηχανισμός που στρέφεται εντέλει και ενάντια στον ίδιο τον άνθρωπο. Και τελικά το ψαλίδι θα χαλάσει, όταν αποσυνδεθούν τα δύο σκέλη του· δε θα κόβει τίποτε πια.
Η ανισονομία του πλούτου εξασφαλίζει στη Δύση βέβαια φτηνές εισαγωγές αλλά και ποτάμια από πρόσφυγες και μετανάστες, που δεν μπορούν να επιβιώσουν πια στις χώρες τους. Με την κλιματική καταστροφή βέβαια αυτές οι «ροές» θα μεγαλώσουν με εκθετικούς ρυθμούς. Κατά ειρωνικό τρόπο ο δυτικός κόσμος όμως υποφέρει από υπογεννητικότητα, αυξημένη γήρανση και ένα έντονο δημογραφικό πρόβλημα, το οποίο θα επιδεινωθεί ήδη στις επόμενες δεκαετίες, άρα θα χρειαστεί εργατικά χέρια, για να διατηρήσει την κατάσταση της παραγωγής και της οικονομίας του. Αυτή την προοπτική αντισταθμίζει ενδεχομένως η πρόοδος της τεχνολογίας με τα ρομπότ στην παραγωγική διαδικασία και την ΤΝ στον προγραμματισμό, στα κέντρα αποφάσεων και στην ιδιωτική ζωή, οπότε τα εργατικά χέρια που χρειάζονται ίσως να είναι λιγότερα και η ανεργία μεγαλύτερη. Η ανάγκη από όλο νέες πηγές ενέργειας όμως θα αυξηθεί δραματικά.
Αυτή η πολύπλοκη δυναμική ασφαλώς δε θα αφορά μόνο τον δυτικό κόσμο πια, αλλά σε κάποιο βαθμό την υφήλιο όλη, γιατί η παγκοσμιοποίηση στον τομέα της τεχνολογίας προχωρά με μεγάλα άλματα, η Κίνα και η Ινδία θα έχουν δυναμικότερη ανάπτυξη από τις ΗΠΑ και φυσικά από την Ευρώπη. Και η οικονομική δύναμη θα υπαγορεύσει και τις πολιτισμικές αξίες, το διεθνές δίκαιο και τις κοινωνικές συμπεριφορές. Η σημερινή συγκυρία δείχνει δραματικά την ουσιαστική μεταβολή της ηθικής του εμπορίου και τις δυναμικές της βίαιης επιβολής του δικαίου των ισχυρότερων. Ο κόσμος που έρχεται θα είναι πολύ διαφορετικός απ’ ό,τι έχουμε ζήσει ώς τώρα. Θα το αντέξει το ψαλίδι;
Για το κόψιμο χρειάζονται δύο ίσια σκέλη. Αλλιώς δε δουλεύει το ψαλίδι. Και η συντονισμένη συνεργασία τους. Προς το παρόν είμαστε πολύ μακριά από τον ισολογισμό αυτό. Οι πλούσιοι από μόνοι τους δεν μπορούν να επιβιώσουν. Και οι φτωχοί θα είναι τα πρώτα θύματα των καταστροφών που έρχονται. Χωρίς καταναλωτές με αγοραστική δύναμη, η παραγωγή (άχρηστων εν πολλοίς) προϊόντων θα συρρικνωθεί. Οι αγορές θα σμικρυνθούν. Το θέμα του υπερπληθυσμού του πλανήτη θα λυθεί από μόνο του…
Δεν μπορώ να συνεχίσω άλλο. Ελπίζω να έχω λάθος σε όλα. Η ιστορία πάντα αλλιώς έρχεται. Παρά το σωστό πυρήνα των προγνώσεων. Το ηθικό καθήκον μας είναι να διατηρούμε την ελπίδα και την πίστη, ότι κάποτε θα συνέλθουν οι άνθρωποι. Τότε όμως πολλά θα είναι πλέον μη αναστρέψιμα. Ένας κόσμος διαφορετικός.
