Το πλατύ κινηματογραφικό/τηλεοπτικό κοινό λειτουργεί με στερεότυπα, επαληθεύει προκατασκευασμένες ιδέες («αυτοεπαληθευόμενη προφητεία»). Αυτή είναι μια απολύτως κατανοητή (και συγγνωστή) ακούσια/υποσυνείδητη μέθοδος ψυχολογικής άμυνας. Πρόκειται για το σύνδρομο τής ρωμαϊκής αρένας. Οι πρωτ-αγωνιστές μετατρέπονται στη Συλλογική Φαντασία σε υπερκόσμια είδωλα και αξίζουν τιμές ηρώων. Βεβαίως, αυτή η δραματοθεραπευτική ομαδική ψυχοθεραπεία ενέχει κι ένα στοιχείο κανιβαλισμού. Αφού θέλουμε να ταυτιζόμαστε με το είδωλο πρέπει κι εκείνο να αντικατοπτρίζει και να σωματοποιεί τα πάθη μας. Για την ακρίβεια, προβάλλουμε πάνω του ανασφάλειες, εμμονές, φαντασιώσεις και περιμένουμε από εκείνο το ταλαίπωρο να τα υποδυθεί και – κυρίως – να τιμωρηθεί για τις αστοχίες τους όπως ΔΕΝ θέλουμε εμείς (αποφεύγουμε) να πληρώσουμε τις δικές μας αμαρτίες, ή – έστω – τις λανθασμένες επιλογές μας.
Εξ ου και οι ηλεκτρονικοί καταιγισμοί με «ειδήσεις» τού στυλ «πασίγνωστη ηθοποιός πάσχει από ανίατη ασθένεια» ή «πασίγνωστος ηθοποιός θρηνεί σπαρακτικά για το χαμό τού γιου του» ή «σήμερα πέθανε διάσημος σταρ ξεχασμένος απ’ όλους». Αν ψάξεις προσεκτικά – και με ερευνητικό πνεύμα – κάτω από αυτά τα εκούσια και διαφημιστικώς διαδιδόμενα “fake news” τού Διαδικτύου, θα ανακαλύψεις πως δρουν ψυχοθεραπευτικά, όπως οι θρήνοι σε ξένες κηδείες ή ο πατροπαράδοτος «Επιτάφιος θρήνος», όπου ο καθένας κλαίει τα δικά του πεθαμένα κι εξορκίζει προσωρινά τον φόβο για τον δικό του επερχόμενο (με μαθηματική ακρίβεια) θάνατο.
Βεβαίως, οι εχέφρονες άνθρωποι καταφεύγουν στο χιούμορ και στον αυτοσαρκασμό. Όμως, η ειρωνεία είναι ευκολότερη και προσφορότερη για άμεση λαϊκή κατανάλωση. Έτσι, το ευρύ αμύητο κοινό καταπίνει αμάσητα καρικατούρες-σκαριφήματα πραγματικών προσώπων που ταυτίζονται τόσο με τους ρόλους που υποδύονται ώστε καλούνται να επιδείξουν καθημερινώς ανάλογες αυτοεπιβεβαιούμενες συμπεριφορές. Ειδικά οι εξειδικευμένοι/ες υποκριτές σε ρόλους «κακών», σκληρών, απάνθρωπων «τεράτων». Η λαϊκή φαντασία τούς/τίς/τά βλέπει ως αποδιοπομπαίους τράγους, αποδιοπομπαίους φαρμακούς που θα πάρουν επάνω τους το συλλογικό «μίασμα».
Κάπως έτσι λειτουργεί κι ο αριστοτελικός «Έλεος και Φόβος» στην αρχαία τραγωδία.
Στον κινηματογράφο (και ειδικά στον ασπρόμαυρο, ομιλούντα ή μη) αυτή η ανάγκη για τυποποίηση είναι χαρακτηριστική.
Οι ταλαίπωροι/ες σταρ πρέπει να δίνουν αυτόγραφα και να υποδύονται καθημερινά τον συνηθισμένο (για το κοινό) ρόλο τους. Τους επιτρέπεται η παραβατικότητα, η απρεπής έκφρασις ή εμφάνισης, το λεξιλόγιο που δεν είναι πολιτικώς ορθόν, φτάνει να…πουλάει, να κόβει εισιτήρια αυτό το όνομα. Κάτω από το τυποποιημένο πρόσωπο σιγοκαίει άπειρη δυστυχία. Κι όταν τελικά – επιτέλους – το λαοπρόβλητο είδωλο καταρρεύσει θεαματικά, τότε ακολουθεί ξέφρενος πανηγυρισμός κανιβαλιστικού τύπου.
Η ρωμαϊκή αρένα που λέγαμε.
Στο συγκεκριμένο καλογραμμένο, καλομεταφρασμένο, καλοστημένο και άριστα ερμηνευμένο έργο επιχειρείται μια απομυθοποίηση/αναμυθοποίηση τής «κακιάς» Μπέττυ Ντέϊβις (αρχετυπική αντίπαλος τής Τζόαν Κρώφορντ).
Το συμπέρασμα είναι πως κανείς δεν είναι απόλυτα κακός. Και το χειρότερο τέρας έχει ρωγμές, απ’ όπου περνάει το φως τής Καλοσύνης και της Φιλανθρωπίας. Αυτό είναι το ηθικό δίδαγμα και το κοινωφελές μήνυμα ετούτου του ενδιαφέροντος έργου.
Αξιοσημείωτοι, ηρωϊκοί οι συντελεστές του.
Κείμενο: «Η ΜΠΕΤΥ ΝΤΕΪΒΙΣ ΣΤΗΝ ΠΟΛΗ ΣΑΣ».
Συγγραφέας: Elizabeth Fuller.
Σκηνοθεσία- φωτισμοί: Γιώργος Λιβανός.
Μετάφραση: Κωσταντίνα Ρίτσου.
Ελεύθερη απόδοση: Βασίλης Θεοδώρου.
Πρωταγωνιστούν: η Χάρις Συμεωνίδου και η Τέτα Κωσταντά.
Θεατρολογική ανάλυση: Άρια Λαδά.
Χορογραφία: Ειρήνη Τσότρα.
Σκηνικό-Κοστούμια: Γιοβάννα Πρασσίνου.
Video Art & Teaser: Αντώνης Μανδρανής.
Φωτογραφίες: Θάνος Γεωργίου – Κώστας Βολιώτης.
Επικοινωνία: Ζωής Τριανταφυλλίδη.
Το θέατρο είναι πεδίο ομαδικής δραματοθεραπείας. Η συλλογική ψυχανάλυση οδηγεί στην αυτοβελτίωση, κάτι ιδιαίτερα επιθυμητό στους δύσκολους μεταβατικούς καιρούς που ζούμε.
Επισκεφθείτε αυτό το υπόγειο ατμοσφαιρικό θεατράκι τής Κυψέλης που κλείνει φέτος είκοσι συναπτά έτη καλλιτεχνικής δημιουργίας και φιλοξενεί πάντα ποιητικά όντα χαρίζοντας στο κοινό του λεπτές συγκινήσεις.
Δρ Κωνσταντίνος Μπούρας https://konstantinosbouras.gr ποιητής, μεταφρασεολόγος, θεατρολόγος και κριτικός
info:
https://www.ticketservices.gr/event/studio-kipselis-bette-davis-stin-poli-sas/?lang=el
Η ΜΠΕΤΥ ΝΤΕΪΒΙΣ ΣΤΗΝ ΠΟΛΗ ΣΑΣ
Elizabeth Fuller
από 29 Νοεμβρίου 2025
κάθε Σάββατο στις 19:00
Θεατρίνων Θεατές 20 Χρόνια
Studio Κυψέλης
Είναι δυνατόν στο Κονέκτικατ του ’80 μια φανατική θαυμάστρια να δεχθεί την διάσημη star στο σπίτι της για λίγες μέρες και να την φιλοξενήσει; Και μήπως δεν είναι λίγες οι μέρες και μήπως αυτή η επίσκεψη αλλάξει δια παντός τη σχέση της ηρωίδας με το κινηματογραφικό της είδωλο;
Η βιογραφική κωμωδία της Elizabeth Fuller έρχεται κατευθείαν από το Broadway στη σκηνή του Studio Κυψέλης, από τους Θεατρίνων Θεατές, που φέτος γιορτάζουν τα 20 χρόνια τους.
Το έργο παρουσιάζεται σε σκηνοθεσία Γιώργου Λιβανού με πρωταγωνίστριες την Χάρις Συμεωνίδου και την Τέτα Κωσταντά.
Ένα pop art ταξίδι στο χρόνο και η κατά μέτωπο σύγκρουση με τους μύθους που χτίζαμε παιδιά… Το ελπίζω χρυσό μου να μη σε απογοητεύσω , παίρνει μορφή απειλής και μια τρελή κωμωδία ξεκινά!
Σκηνοθεσία- φωτισμοί Γιώργος Λιβανός
Μετάφραση Κωσταντίνα Ρίτσου
Ελεύθερη απόδοση Βασίλης Θεοδώρου
Πρωταγωνιστούν Χάρις Συμεωνίδου και η Τέτα Κωσταντά
Θεατρολογική ανάλυση Άρια Λαδά
Χορογραφία Ειρήνη Τσότρα
Σκηνικό – Κοστούμια Γιοβάννα Πρασσίνου
Video Art & Teaser Αντώνης Μανδρανής
Φωτογραφίες Θάνος Γεωργίου – Κώστας Βολιώτης
Επικοινωνία Ζωή Τριανταφυλλίδη
Το βιβλίο πρόγραμμα της παράστασης κυκλοφορεί από τους Θεατρίνων Θεατές.
