Γεωργία Παπαδάκη. ΥΠΑΣΤΡΟΣ ⸺ ΑΣΤΡΟΓΕΙΤΩΝ
Οι παραπάνω λέξεις, τα επίθετα ὕπαστρος-ον και ἀστρογείτων-ον, τερπνές στο άκουσμά τους και, εάν είχαν διασωθεί ώς τις μέρες μας, θα ήταν με το ευθύβολο νόημα της μονολεκτικής διατύπωσής…
Οι παραπάνω λέξεις, τα επίθετα ὕπαστρος-ον και ἀστρογείτων-ον, τερπνές στο άκουσμά τους και, εάν είχαν διασωθεί ώς τις μέρες μας, θα ήταν με το ευθύβολο νόημα της μονολεκτικής διατύπωσής…
Άλλη μία φράση, η παραπάνω, που είναι κληρονομημένη από την Αρχαιότητα με την ίδια σημασία, αυτή τού αποκτώ παιδεία, μόρφωση, όπως θα δούμε σε ένα απόσπασμα από έναν λόγο…
Τρία ουσιαστικά που δημιούργησε η αρχαία ελληνική γλώσσα για να δηλώσει ισάριθμους ανθρώπινους τύπους με αρνητική κοινωνικά ιδιότητα, και τα οποία κληροδοτήθηκαν και στη νέα Ελληνική. Και κατά πρώτον…
Πυγολαμπίς-ίδος (ἡ). Αυτή η εξαιρετικά εύηχη και με παραστατική ενάργεια αρχαία ελληνική λέξη δεν μας είναι άγνωστη, δεδομένου ότι πέρασε στη νέα Ελληνική σχεδόν αυτούσια, με μόνη αλλαγή την…
Η παραπάνω φράση αναφερόμενη σε άνθρωπο σημαίνει κυριολεκτικά ότι το παιδί είναι ακόμη στα σπάργανα, στις φασκιές, είναι σε νηπιακή ηλικία. Ωστόσο την έκφραση αυτή τη χρησιμοποιούμε και με…
Στο παρόν άρθρο θα ασχοληθούμε με λέξεις υβριστικού ή μειωτικού περιεχομένου που έχουν περάσει αυτούσιες από την αρχαία στη νέα ελληνική γλώσσα και αγνοούμε την προέλευσή τους. Κατά πρώτον…
Μία αρχαιότατη (ομηρική) λέξη, μεγαλόπρεπη, εύηχη και εξαιρετικά παραστατική είναι το επίθετο ὀφρυόεις- εσσα-εν. Είναι παράγωγο τού ουσιαστικού ὀφρῦς-ύος (ἡ)= φρύδι (← μεσαιωνικό ὀφρύδιον, υποκοριστικό τού ὀφρῦς) και σημαίνει…
Οι δύο αυτές εκφράσεις σημαίνουν, ως γνωστόν, η πρώτη, αναλαμβάνω την εξουσία, η δεύτερη, ασκώ την εξουσία, κυβερνώ.΄Εχετε όμως αναρωτηθεί ποτέ πώς η λέξη «πράγμα», που στην κυριολεξία της…
Η λέξη «κλέφτης» είναι ο μεσαιωνικός τύπος τού αρχαίου ουσιαστικού κλέπτης, το οποίο παράγεται από το ρήμα κλέπτω (ομόρριζα: κλοπή, κλοπιμαῖος, κλεψύδρα,1 κλεψιά, κλέψιμο κ. ά.). Κλέφτες υπήρχαν, υπάρχουν…
Μία ωραία λέξη και χρήσιμη για τη συνοπτικότητα του λόγου, η οποία όμως δεν διατηρήθηκε ώς τις μέρες μας, είναι το επίθετο ἀλίμενος-ον. Σχηματίζεται από το στερητικό μόριο α-…
Η παραπάνω φράση απαντά σε έναν από τους δύο σωζόμενους στίχους ενός ανώνυμου αρχαίου ποιητή ⸺ τους παρουσιάζουμε στο τέλος του άρθρου ⸺ κατέστη παροιμιακή και έχει διασωθεί μέχρι σήμερα…
Η λαϊκότροπη και παρωχημένη λέξη «καπηλειό»= ταβέρνα, κρασοπουλειό είναι ο ελαφρώς διαφοροποιημένος τύπος του αρχαίου καπηλεῖον (τό) που επιβίωσε ώς τις μέρες μας μαζί με τα ομόρριζά του: κάπηλος (→κάπελας),…